Het lokale aspect:  de trein bekeken vanuit de bril van de lokale en verdeelde gemeenschap in Xpujil) (https://nl.wikipedia.org/wiki/Xpujil). Enerzijds verzet een groot deel van de inheemse gemeenschap zich tegen het project omwille van de overlast, vervuiling, de schending van het Maya -erfgoed en bijgevolg van de inheemse autonomie. Daarnaast biedt het project opportuniteiten  aan de plaatselijke bevolking op vlak van werkgelegenheid, al dan niet bij het leger, en mogelijke handelsactiviteiten.

=> Hoe gaat de gemeenschap van Xpujil hiermee om?